• تـازه هـا
  • آموزش قرآن
  • پربازدید

تفسیر سوره مبارکه آل عمران، بخش هفتم، آیت الله

معرفت به نفس مانع فریب دنیاست

آیت الله قرهی گفت: وقتی انسان درون و نفس خود را به خوبی

بیشتر...

تربیت 250 مربی تدبر در قرآن کریم در طرح سراسری

به همت اتحادیه تشکل‌های قرآن و عترت و موسسه تدبر
بیشتر...

بررسی آسیب‌های مادی شدن تلاوت/ کدام قاری «فضیل»

فقر از دلایل جهل، کفر و ذلت است

آیت‌الله ری‌شهری گفت: فقر علاوه بر جهل و کفر سبب
بیشتر...

آمار بازدید

-
بازدید امروز
بازدید دیروز
کل بازدیدها
14091
63911
116563352
امروز چهارشنبه, 29 ارديبهشت 1400
اوقات شرعی

حکمت 40 نهج البلاغه

لِسَانُ الْعَاقِلِ وَرَاءَ قَلْبِهِ، وَقَلْبُ الاَْحْمَقِ وَرَاءَ لِسَانِهِ.

امام(عليه السلام) فرمود: زبان عاقل پشت قلب او قرار دارد در حالى كه قلب احمق پشت زبان اوست!

 

شرح و تفسير فرق جايگاه زبان عاقل و احمق آنچه امام(عليه السلام) در اين گفتار حكيمانه بيان فرموده كنايه زيبايى است درباره كسانى كه سنجيده يا نسنجيده سخن مى گويند مى فرمايد: «زبان عاقل پشت قلب او قرار دارد در حالى كه قلب احمق پشت زبان اوست»; (لِسَانُ الْعَاقِلِ وَرَاءَ قَلْبِهِ، وَقَلْبُ الاَْحْمَقِ وَرَاءَ لِسَانِهِ). اشاره به اين كه انسان عاقل نخست انديشه مى كند سپس سخن مى گويد در حالى كه احمق نخست سخن مى گويد و بعد در انديشه فرو مى رود به همين دليل سخنان عاقل حساب شده، موزون، مفيد و سنجيده است; ولى سخنان احمق ناموزون و گاه خطرناك و بر زيان خود او. همين عبارت با شرح جالبى در خطبه 176 آمده است و در حديثى از رسول خدا(صلى الله عليه وآله) مى خوانيم: «إنَّ لِسانُ الْمُؤمِنِ وَراءَ قَلْبِهِ فَإذا أرادَ أنْ يَتَكَلَّمَ بِشَىْء تَدَبِّرُهُ بِقَلْبِهِ ثُمَّ أمْضاهُ بِلِسانِهِ وَ إنَّ لِسانُ الْمُنافِقِ أمامَ قَلْبِهِ فَإذا هَمَّ بِشَىْء أمْضاهُ بِلِسانِهِ وَلَمْ يَتَدَبَّرَه بِقَلْبِهِ; زبان انسان با ايمان پشت قلب (و فكر) او است، لذا هنگامى كه مى خواهد سخنى بگويد نخست در آن تدبّر مى كند سپس بر زبانش جارى مى سازد، ولى زبان منافق جلو قلب او است، لذا هنگامى كه تصميم به چيزى مى گيرد بدون هيچ گونه تدبّر بر زبانش جارى مى سازد». از آنجا كه على(عليه السلام) باب علم پيامبر(صلى الله عليه وآله) است اين سخن را از او آموخته است. امام حسن عسكرى(عليه السلام) اين سخن را با عبارت لطيف ديگرى بيان فرموده: «قَلْبُ الاْحْمَقِ في فَمِهِ وَفَمِ الْحَكيمِ في قَلْبِهِ; قلب (و فكر) احمق در دهان او و دهان شخص حكيم در قلب اوست!». * * * مرحوم سيّد رضى پس از ذكر اين كلام حكمت آميز مى گويد: «اين سخن از مطالب شگفت انگيز و پرارزش است و منظور اين است كه عاقل زبانش را به كار نمى گيرد مگر بعد از مشورت با عقل خويش و فكر و دقت; ولى احمق سخنانى كه از زبانش مى پرد و حرف هايى كه بدون دقت مى گويد بر مراجعه به فكر و انديشه و دقت رأيش پيشى مى گيرد، بنابراين گويا زبان عاقل پشت قلب او قرار گرفته و قلب احمق پشت زبان اوست»; (قالَ الرَّضىُ وَهذا مِنَ الْمَعانِى الْعَجيبَةِ الشَّريفَةِ، وَالْمُرادُ بِهِ أنَّ الْعاقِلَ لا يَطْلُقُ لِسانَهُ، إلاّ بَعْدَ مُشاوَرَةِ الرَّوِيَّةِ وَمُؤامِرَةِ الْفِكْرَةِ. وَالاْحْمَقُ تَسْبِقُ حَذَفاتِ لِسانِهِ وَفَلَتاتِ كَلامِهِ مُراجَعَةَ فِكْرِهِ وَمُماخَضَةَ رَأيِهِ فَكانَ لِسانُ الْعاقِلِ تابِعٌ لِقَلْبِهِ، وَكأنَ قَلْبُ الاْحْمَقِ تابِعٌ لِلِسانِهِ).

احسن الحدیث در شبکه های اجتماعی    aparat telegram instagram whatsapp 300x300 این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

فروشگاه و معرفی آثار استاد دکترمحمد علی انصاری

  • تفسیر مشکات(1)

    مهم ترین ویژگی این تفسیر، کوشش در تبیین بعد هدایتی قرآن، یعنی هدف اصلی نزول است:

  • پیامبر مکرم اسلام (ص) فرمودند:
    «اَفْضَلُ الْعِبادَةِ اِنْتِظارُ الْفَرَجِ»
    با فضیلت‌ترین عبادت،

  • گفتارهایی درباره امامت امام علی علیه السلام

    • اثر مکتوب
    • انتشار: 1398
    • شابک:
  • نگاهی به ارتباط فرزندان با پدر و مادر

  • نهج‌البلاغه تبلور اندیشۀ بزرگ‌انسان الهی، برترین الگوی تربیت‌یافتۀ مکتب وحی و توحید و انسانِ کامل

  • نج‌البلاغه تبلور اندیشۀ بزرگ‌انسان الهی، برترین الگوی تربیت‌یافتۀ مکتب وحی و توحید و انسانِ کامل

  • مجموعه شماره یک

    زن از منظر قرآن-زن از منظر قرآن کریم

    زن و مرد- بررسی جایگاه و ارتباطات زن و مرد

  • مجموعه بیان3 حاوی 144 DVD در 6 آلبوم، دور سوم تفسیر کامل قرآن کریم است که به‌صورت تصویری به‌همراه

  • پرتویی از روایات غدیر


    • اثر مکتوب
    • انتشار: 1397
    • شابک:
      978-600-99784-7-2

      انتشارات:
  • آیه‌ای که محرمات الهی را بیان می کند چه ارتباطی با ولایت دارد؟
    اکمال دین و اتمام نعمت چه

  • چگونه مسئله ولایت از آیه تبلیغ فهمیده می شود؟
    چه نکته ای هم سنگ تمام رسالت پیامبر (ص) است


  • ولی در آیه ولایت به چه معناست؟ / دادن انگشتر در نماز به حضور قلب چه سازگاری‌ای دارد؟