احسن الحدیث

جلسات سنتی قرآن؛ مهم‌ترین عنصر در کشف استعداد/ مسابقات را ریشه‌ای نزنید

قاری و مدرس قرآن کشورمان ضمن ارائه توضیحاتی درباره استعدادیابی در تلاوت قرآن بیان کرد: یکی از نهادهای مهم در کشف و پرورش استعدادها نهادهای مردمی است که عبارت از جلسات سنتی قرآن هستند.

محمود لطفی‌نیا، قاری و مدرس پیشکسوت کشورمان در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) به ارائه توضیحاتی پیرامون استعدادیابی در تلاوت قرآن پرداخت و بیان کرد: هر حرکتی که بخواهد رو به رشد باشد و به اهداف تعیین شده‌اش هر چه سریع‌تر نائل شود باید در جهت کشف استعدادها برنامه‌ریزی داشته باشد؛ چرا که کشف استعدادها یکی از ارکان اصلی فعالیت‌های فرهنگی است.
وی در ادامه افزود: لذا در حوزه فعالیت‌های قرآنی نیز نیاز به کشف و پرورش استعدادها ضروری است و باید در همه جهات اعم از مدیریت فرهنگی و اجرایی و برای تامین نیروی انسانی در این جهات استعدادیابی صورت گیرد، چنان که در بخش حفظ و قرائت نیز باید این مسأله ساری و جاری باشد.
لطفی‌نیا تصریح کرد: بسترهای استعدادیابی در کشور ما نیز فراوان است و یکی از آنها آموزش و پرورش است که می‌توان در این عرصه استعداد دانش‌آموزان را کشف و پرورش داد، البته در حال حاضر نیز همه نهادهایی که فعالیت قرآنی دارند به استعدادیابی بها می‌دهند، اما باید توجه داشت که کشف استعدادها کافی نیست، بلکه بعد از این مرحله باید به رشد و پرورش پرداخت و بعد از مرحله رشد نیز باید از این استعدادها در زمینه تخصصی خودشان بهره گرفت.
قاری و مدرس پیشکسوت قرآن در ادامه بیان کرد: برای مستعدان نیز در هر حوزه باید خوراک‌های آموزشی خاص خودش را در نظر گرفت، اما مهم‌ترین مسأله در این بین این است که این روند نباید تعطیل شود، بلکه باید روی این موضوع بیش از پیش سرمایه‌گذاری کرد؛ چرا که در حوزه‌های تخصصی نیازمند نیروهای متخصص هستیم.
وی تصریح کرد: متأسفانه در زمینه آموزش نتوانسته‌ایم فضایی را ایجاد کنیم که مربیان متخصص بتوانند قرآن را به صورت صحیح آموزش دهند و به همین دلیل خانواده‌ها ناچار هستند که برای آموزش فرزندان خود ساعات اضافی فارغ از ساعت تحصیل در نظر بگیرند و به این امر اختصاص دهند.

لطفی نیا در پاسخ به این سؤال که کدام نهادها وظیفه کشف و پرورش استعدادها را دارند؟ بیان کرد: کشف استعدادها برعهده همه است، اما بین همه نهادهای فرهنگی بیشترین نقش را نهادهای مردمی دارند که عبارت از همین جلساتی است که به صورت سنتی و خانگی برگزار می‌شود، اما در حوزه تخصصی وقتی این استعدادها شکوفا شدند باید برای بهره‌گیری از آنها برنامه ریزی صورت گیرد.
وی در ادامه افزود: یکی از مزیت‌های فعالیت‌های قرآنی در کشور ما این است که نهادهای زیادی در امر قرآن مشغول کار هستند و یکی دیگر از مزیت‌ها نیز وجود شورای توسعه فرهنگ قرآنی است که این نهاد به عنوان یک نهاد برنامه‌ریزی کلان می‌تواند مؤثر باشد و تکیلف را بر عهده چند نهاد بگذارد.
قاری و مدرس پیشکسوت قرآن با اشاره به نقش جلسات قرآن در زمینه استعدادیابی تصریح کرد: معتقدم که هیچ گاه نمی‌توانیم در جلسات سنتی و مردمی برنامه‌های خاص و ضابطه‌مند را داشته باشیم، مانند کاری که شاید در مدارس صورت می‌گیرد؛ چرا که این جلسات بیشتر به اختیار خود هستند، همچنین در هر استان‌ها موقعیت‌های جغرافیایی و فرهنگی متفاوت است، چون سبک زندگی‌ها تفاوت دارد و نمی‌توان یک سبک یکسان را برای همه جلسات تجویز کرد، اما آن نکته مهمی که در جلسات باید مورد توجه قرار گیرد، بحث اخلاص است که باید در جلسات وجود داشته باشد و استمرار هم یابد.
وی در ادامه افزود: همچنین وقتی روی جلسات سنتی تأکید می‌کنم این بدان معنا است که در جلسات سنتی روال کار اینطور نیست که به یک نفر بگوییم شما قاری نمی‌شوید، خیر، بلکه وقتی می‌گوییم نیروی انسانی منظور فقط قاری نیست، بلکه یک نفر که به قرآن عشق می‌ورزد نیروی انسانی برای قرآن است و باید او را نیز جذب کرد. در نتیجه معلم قرآن در جلسه باید همه را حفظ کند و به افراد حاضر در جلسه برنامه ارائه کند.
لطفی‌نیا با اشاره به طرح‌های استعدادهایی که نهادهای مختلف برعهده دارند، بیان کرد: از جمله کسانی بودم که در سال ۷۹ با شورای عالی قرآن در حوزه جذب استعدادها به ویژه در شهرستان‌ها همکاری داشتم که بسیار هم مؤثر بوده است، البته نباید به اینها به صورت جزئی امتیاز داد، بلکه فراتر از اینها موثر بوده‌اند، بسیاری از قاریان موفق در دهه‌های ۶۰ تا ۸۰ کسانی هستند که در این دوره‌ها آموزش دیدند و در حال حاضر به عنوان شخصیت‌های بین‌المللی و ... مطرح هستند.
قاری و مدرس پشکسوت قرآن در پاسخ به این سؤال ایکنا که نقش رسانه‌ها در استعدادیابی چیست؟ تصریح کرد: البته رسانه‌ها باید توجه داشته باشند که کشف استعدادها یک بحث است و تبلیغ چهره‌ها یک بحث دیگر، برای نمونه یکی از رسانه‌هایی که ما به آن افتخار می‌کنیم خبرگزاری ایکنا است اما در عین حال می‌بینیم که در حوزه‌های استانی خیلی از اخبار و اطلاعاتی که منتشر می‌‌شود از حوزه قرآن خارج است و بیشتر به موضوعات اجتماعی می‌پردازد، اما اگر ایکنا خبرگزاری قرآن است باید روی فعالیت‌های قرآنی متمرکز شود، نتیجه اینکه رسانه‌ها در تمامی استان‌ها حضور دارند و می‌توانند در معرفی استعدادها موفق باشند، اما باید توجه کنند که این رسالت را با تبلیغ چهره‌ها خراب نکنند.
لطفی نیا در ادامه با اشاره به مسابقات و نقش آن در استعدادیابی بیان کرد: مسابقات یکی از موتورهای فعال در استعدادیابی است، اما نمی‌دانم چرا بعضی‌ها به هر علتی به جان مسابقات افتاده، می‌خواهند یکی از اصلی‌ترین عوامل کشف استعدادها را به تعطیلی بکشانند، این مسابقات با همه زحمات دارد، پیش می‌رود و باید هم پیش رود؛ چرا که ما کشور مصر نیستیم و فرهنگ اجتماعی ما هنوز با قرآن آن قدری که لازم است، انس نگرفته است، لذا ما به موتورهای محرکی که مانند مسابقات که در رشد قاریان ایجاد انگیزه می‌کند باید توجه داشته باشیم.
وی در انتها به فضای حاکم بر کشور مصر اشاره و تصریح کرد: آنها از همین مکتب‌ خانه‌های ساده آغاز می‌کنند و در آموزش نیز بسیار منضبط هستند، اما در کشور ما و در بین خانواده‌ها این جو حاکم نیست که آنها فرزندان خود را به آموزش دعوت و یا به دانشگده خاصی بفرستند و در کشور ما قرائت قرآن به عنوان یک هنر جنبی در کنار دیگر شئونات اجتماعی دیده می‌شود، اما در کشور مصر رول به این صورت نیست.

............................

منبع

فروشگاه و معرفی آثار استاد دکترمحمد علی انصاری