• تـازه هـا
  • آموزش قرآن
  • پربازدید

هویت دینی در پرتو هویت جمعی و اجتماعی قابل فهم است

وقتی ما از هویت دینی سخن می گوییم فراتر از افراد و اشخاص

بیشتر...

ترجمه تفصیلی آیت‌الکرسی مقام معظم رهبری منتشر شد

معبودهاى مرده و فاقد شعور!

شرح آیات 19 لغایت 23 سوره مبارکه نحل

19وَ اللّهُ یَعْلَمُ

بیشتر...

پویشی برای قرآنی کردن سال نو

یکی از قاریان بین‌المللی کشورمان به ارائه یک پیشنهاد برای

بیشتر...

استاد محقق؛ از مظاهر «يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ

مهدی محقق در نشست نکوداشتی که برایش برگزار شد، با اشاره به

بیشتر...

آمار بازدید

-
بازدید امروز
بازدید دیروز
کل بازدیدها
54832
62285
84315131
امروز جمعه, 08 اسفند 1399
اوقات شرعی

معبودهاى بى خاصیت

شرح آیه 18 سوره مبارکه یونس

18وَ یَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللّهِ ما لایَضُرُّهُمْ وَ لایَنْفَعُهُمْ وَ یَقُولُونَ هؤُلاءِشُفَعاؤُنا عِنْدَ اللّهِ قُلْ أَ تُنَبِّئُونَ اللّهَ بِما لایَعْلَمُ فِی السَّماواتِ وَلا فِی الأَرْضِ سُبْحانَهُ وَ تَعالى عَمّا یُشْرِکُونَ

 

ترجمه:

18 ـ آنها غیر از خدا، چیزهائى را مى پرستند که نه به آنان زیان مى رساند، و نه سودى مى بخشد; و مى گویند: «اینها شفیعان ما نزد خدا هستند»! بگو: «آیا خدا را به چیزى خبر مى دهید که در آسمان ها و زمین سراغ ندارد»؟! منزّه است او، و برتر است از آن همتایانى که قرار مى دهند!

تفسیر:

معبودهاى بى خاصیت

در این آیه نیز، بحث «توحید»، از طریق نفى الوهیت بت ها تعقیب شده است، و با دلیل روشنى بى ارزش بودن بت ها اثبات گردیده، مى فرماید: «آنها غیر از خدا معبودهائى را مى پرستند که نه زیانى به آنان مى رساند ـ که از ترس زیانشان آنها را بپرستند ـ و نه سودى مى رساند ـ که به خاطر سودشان مورد عبادت قرار دهند ـ» (وَ یَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللّهِ ما لایَضُرُّهُمْ وَ لایَنْفَعُهُمْ).

بدیهى است اگر بت ها فرضاً منشأ سود و زیانى بودند، باز هم شایسته عبودیت نبودند، ولى قرآن با این تعبیر مى خواهد این نکته را بفهماند که: بت پرستان کوچک ترین بهانه اى براى این کار ندارند، و موجوداتى را مى پرستند که مطلقاً بى خاصیتند، و این بدترین و زشت ترین پرستش است.

پس از آن، به ادعاى واهى بت پرستان پرداخته، مى گوید: «آنها مى گویند: این بت ها شفیعان ما در پیشگاه خدا هستند»، یعنى: مى توانند از طریق شفاعت، منشأ سود و زیانى شوند، هر چند مستقلاً از خودشان کارى ساخته نباشد (وَ یَقُولُونَ هؤُلاءِشُفَعاؤُنا عِنْدَ اللّهِ).

مى دانیم: اعتقاد به شفاعت بت ها، یکى از انگیزه هاى بت پرستى بود، و چنان که در تواریخ آمده: هنگامى که «عمرو بن لحى»، یکى از بزرگان عرب، براى استفاده از آب هاى معدنى «شام» و مداواى خویش به آن منطقه رفته بود، وضع بت پرستان نظر او را به خود جلب کرد، هنگامى که دلیل این پرستش را از آنها پرسید، به او گفتند: این بت ها سبب نزول باران، حلّ مشکلات، و شفاعت در پیشگاه خدا هستند. او که یک مرد خرافى بود، تحت تأثیر قرار گرفت و خواهش کرد، بعضى از بت ها را در اختیار او بگذارند تا به «حجاز» ببرد، و به این طریق، بت پرستى در میان مردم «حجاز» رواج یافت.(1)

قرآن در پاسخ این پندار مى گوید: «آیا شما خداوند را از چیزى خبر مى دهید، که در آسمان ها و زمین سراغ ندارد» (قُلْ أَ تُنَبِّئُونَ اللّهَ بِما لایَعْلَمُ فِی السَّماواتِ وَلا فِی الأَرْضِ).

اشاره به این که: اگر خدا چنین شفیعانى مى داشت، در هر نقطه اى از زمین و آسمان که بودند، از وجودشان آگاه بود; زیرا وسعت علم خداوند چنان است که: کوچک ترین ذره اى در آسمان و زمین نیست، مگر این که از آن آگاهى دارد.

این درست به آن مى ماند که به کسى بگویند: تو چنین نماینده اى دارى، و او در پاسخ بگوید: من از وجود چنین نماینده اى خبر ندارم، و این بهترین دلیل بر نفى وجود او است; چرا که ممکن نیست کسى از وجود نماینده خود بى خبر باشد.

و در پایان آیه براى تأکید مى فرماید: «خداوند منزّه، و برتر است از شریک هائى که براى او مى سازند» (سُبْحانَهُ وَ تَعالى عَمّا یُشْرِکُونَ).(2)

* * *


1 ـ «بحار الانوار»، جلد 9، صفحه 84، و جلد 51، صفحه 291 (با اندکى تفاوت) ـ «تاریخ یعقوبى»، جلد 1، صفحه 254 (مؤسسه نشر فرهنگ اهل بیت، چاپخانه دار صادر، بیروت) ـ «سیرة النبى ابن هشام حمیرى»، جلد 1، صفحه 50 (مکتبة محمد على صبیح و أولاده، 1383 هـ .ق).

2 ـ درباره شفاعت، به طور مشروح در جلد اول تفسیر «نمونه»، ذیل آیه 48 سوره «بقره»، و جلد دوم، ذیل آیه 255 سوره «بقره» بحث شده است.

.........................

تفسیر نمونه

فروشگاه و معرفی آثار استاد دکترمحمد علی انصاری

  • تفسیر مشکات(1)

    مهم ترین ویژگی این تفسیر، کوشش در تبیین بعد هدایتی قرآن، یعنی هدف اصلی نزول است:

  • پیامبر مکرم اسلام (ص) فرمودند:
    «اَفْضَلُ الْعِبادَةِ اِنْتِظارُ الْفَرَجِ»
    با فضیلت‌ترین عبادت،

  • گفتارهایی درباره امامت امام علی علیه السلام

    • اثر مکتوب
    • انتشار: 1398
    • شابک:
  • نگاهی به ارتباط فرزندان با پدر و مادر

  • نهج‌البلاغه تبلور اندیشۀ بزرگ‌انسان الهی، برترین الگوی تربیت‌یافتۀ مکتب وحی و توحید و انسانِ کامل

  • نج‌البلاغه تبلور اندیشۀ بزرگ‌انسان الهی، برترین الگوی تربیت‌یافتۀ مکتب وحی و توحید و انسانِ کامل

  • مجموعه شماره یک

    زن از منظر قرآن-زن از منظر قرآن کریم

    زن و مرد- بررسی جایگاه و ارتباطات زن و مرد

  • مجموعه بیان3 حاوی 144 DVD در 6 آلبوم، دور سوم تفسیر کامل قرآن کریم است که به‌صورت تصویری به‌همراه

  • پرتویی از روایات غدیر


    • اثر مکتوب
    • انتشار: 1397
    • شابک:
      978-600-99784-7-2

      انتشارات:
  • آیه‌ای که محرمات الهی را بیان می کند چه ارتباطی با ولایت دارد؟
    اکمال دین و اتمام نعمت چه

  • چگونه مسئله ولایت از آیه تبلیغ فهمیده می شود؟
    چه نکته ای هم سنگ تمام رسالت پیامبر (ص) است


  • ولی در آیه ولایت به چه معناست؟ / دادن انگشتر در نماز به حضور قلب چه سازگاری‌ای دارد؟