• تـازه هـا
  • آموزش قرآن
  • پربازدید

تفسیر سوره مبارکه فلق

    تفسیر سوره مبارکه فلق - استاد دکتر
بیشتر...

راه عینیت بخشی به تقوا، استاد دکتر محمدعلی انصاری

در سلسله مطالب روزانه که توسط سایت احسن الحدیث مطالب

بیشتر...

داستان‏های قرآن، حقیقت ‏یا نماد؟

 

داستان حضرت آدم در قرآن مواردی چون مقام خلیفة اللهی حضرت

بیشتر...

توفیق انجام مستحبات در کنار واجبات

صحیفه سجادیه - دعای شماره ۷ - فراز ۹

وَ لَا

بیشتر...

عمران و دخترش مریم

شرح آیات 35 و 36 سوره مبارکه آل عمران

35- إِذْ قَالَتِ

بیشتر...

آمار بازدید

-
بازدید امروز
بازدید دیروز
کل بازدیدها
7211
32761
141193792
امروز چهارشنبه, 02 اسفند 1402
اوقات شرعی

همه چیز از آن او است

شرح آیه 284 سوره مبارکه بقره

284- لِّلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۗ وَإِن تُبْدُوا مَا فِي أَنفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُم بِهِ اللَّهُ ۖ فَيَغْفِرُ لِمَن يَشَاءُ وَيُعَذِّبُ مَن يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

284- آنچه در آسمانها و زمین است، از آنِ خداست. و اگر آنچه را در دلهایتان دارید، آشکار سازید یا پنهان، خداوند شما را مطابق آن، محاسبه مى کند. سپس هر کس را بخواهد (و شایسته باشد)، مى بخشد; و هر کس را بخواهد (و استحقاق داشته باشد)، مجازات مى کند. و خداوند بر هر چیزى تواناست

 

همه چیز از آن او است

این آیه در حقیقت، آنچه را که در جمله آخر آیه قبل آمد، تکمیل مى کند، مى گوید: «آنچه در آسمان ها و زمین است از آن خدا است و (به همین دلیل) اگر آنچه را در دل دارید آشکار سازید یا پنهان کنید، خداوند شما را مطابق آن محاسبه مى کند» (لِلّهِ ما فِی السَّماواتِ وَ ما فِی الأَرْضِ وَ إِنْ تُبْدُوا ما فی أَنْفُسِکُمْ أَوْ تُخْفُوهُ یُحاسِبْکُمْ بِهِ اللّهُ).

«سپس هر کس را که بخواهد (و شایسته بداند) مى بخشد و هر کس را بخواهد (و مستحق ببیند) مجازات مى کند» (فَیَغْفِرُ لِمَنْ یَشاءُ وَ یُعَذِّبُ مَنْ یَشاءُ).

یعنى تصور نکنید: اعمالى همچون کتمان شهادت، و گناهان قلبى دیگر بر او مخفى مى ماند کسى که حاکم بر جهان هستى و زمین و آسمان است، هیچ چیز بر او مخفى نخواهد بود، بنابراین، تعجب نکنید، اگر گفته شود: خداوند گناهان پنهانى را نیز محاسبه مى کند و کیفر مى دهد.

این احتمال نیز وجود دارد که: آیه فوق اشاره به تمام احکامى باشد که در آیات مختلف پیشین آمد، مانند انفاق هاى خالصانه و انفاق هاى آمیخته با ریا و همچنین منت و آزار و نیز نماز و روزه و سایر احکام و عقاید.

و در پایان آیه مى فرماید: «و خداوند بر هر چیز قادر است» (وَ اللّهُ عَلى کُلِّ شَیْء قَدیرٌ).

هم نسبت به همه چیز این جهان آگاهى دارد، هم قادر است لیاقت ها و شایستگى ها را مشخص کند و هم متخلفان را کیفر دهد.

* * *

نکته ها:

1 ـ گاه تصور مى شود: این آیه با احادیث فراوانى که مى گوید: نیت گناه، گناه نیست، مخالفت دارد.

ولى، پاسخ آن روشن است; زیرا آن احادیث، مربوط به گناهانى است که عمل خارجى دارد، و نیت، مقدمه آن است مانند: ظلم، دروغ و غصب حقوق، نه گناهانى که ذاتاً جنبه درونى دارند و عمل قلبى محسوب مى شود، (مانند شرک و ریا و کتمان شهادت).

تفسیر دیگرى نیز، براى این آیه وجود دارد و آن این که یک عمل ممکن است به صورت هاى مختلف انجام شود، مثلاً انفاق، گاه براى خدا است و گاه براى ریا و شهرت طلبى، آیه مى گوید:

اگر نیت خود را آشکار سازید و یا پنهان کنید، خداوند از آن با خبر است، و بر طبق آن، به شما جزا مى دهد و در واقع به همان مضمون روایت: لا عَمَلَ اِلاّ بِنِیَّة: «هیچ عملى جز به نیت نیست»(1) اشاره دارد.

* * *

2 ـروشن است این که مى فرماید: هر کس را بخواهد مى بخشد و هر کس را بخواهد عذاب مى کند، خواستن بى دلیل نیست، بلکه بخشش او نیز دلیلى دارد و دلیلش شایستگى عفو در شخص مورد بخشش است، و همچنین عدم بخشش و عذاب کردن.

* * *


1 ـ «وسائل الشیعه»، جلد 1، صفحه 33 (جلد 1، صفحات 46، 47، و 48، و جلد 6، صفحه 5، چاپ آل البیت) ـ «کافى»، جلد 1، صفحه 70، و جلد 2، صفحه 84 (دار الکتب الاسلامیة) ـ «بحار الانوار»، جلد 1، صفحه 207، جلد 2، صفحه 261، و جلد 67، صفحات 185، 204، 207، 208 و 209 ـ «مستدرک الوسائل»، جلد 1، صفحه 89، چاپ آل البیت.

.......................

تفسیر نمونه

aparat aparat telegram instagram این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید instagram instagram

فروشگاه و معرفی آثار استاد دکترمحمد علی انصاری