با توجه به اهمیت این کرسی‌ها و همچنین نظرات ارائه‌شده در این جلسات، لزوم تدوین آیین‌نامه‌ای جامع دراین‌بین وجود دارد که توجه شمارا به مطالعه آن جلب می‌نماییم:

این آیین‌نامه از چند ماده‌واحده تشکیل‌شده است:

ماده یک، تعاریف

نوآوری: به ارائه روشمند هرگونه نظریه، دیدگاه، رویکرد و بحث علمی جدید، در ساحات و سطوح مختلف اطلاق می‌شود.

نظریه‌پردازی: ارائه نظری علمی جدید که محصول مطالعه و پژوهش روشمند و برخوردار از وجاهت و سطح علمی لازم بوده، دارای مبانی، فرضیه و دلایل کافی و ساختار علمی منطقی باشد.

نقد: استقرای مستدل، متقن و مستند مجموعه محاسن و معایب یک مکتب، نظریه یا اثر علمی در مسیر ابطال یا تکمیل آن نظریه، با رعایت ادبیات رشته علمی مربوط و منطق و اخلاق نقد که از چارچوب نظری و ساختار علمی روشن برخوردار باشد.

مناظره: به‌نقد رودررو و شفاهی دو صاحب‌نظر درباره دو مکتب، نظریه و... اطلاق می‌شود که از تمامی مختصات نقد علمی برخوردار باشد.

کمیته داوران: به مجمعی از خبرگان علمی در حوزه‌ای خاص اطلاق می‌شود که برای ارزیابی روشمند و علمی نظریه، با پیشنهاد دستگاه مجری و تأیید دبیرخانه هیئت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی، نقد و مناظره، تعیین می‌شوند.

سازمان مجری: به دانشگاه یا مؤسسه علمی معتبری اطلاق می‌شود که درصدد برگزاری کرسی‌ها هست.

ماده دو، خطوط مشی کلی در برگزاری کرسی‌ها

1-      تحفظ بر رعایت نصابنامه‌های علمی و فنی معتبر در ارائة نظریه و مدیریت کرسی

2-      التزام به اخلاق پسندیدة علمی در نقد و نقل آرا، اشخاص و آثار

3-      پرهیز از ورود به نزاع‌های غیرعلمی و مجادلات روزمرة اجتماعی

4-      اهتمام به روزآمدی و کارایی نظریه و نیز تحقق حداقل یکی از اهداف تأسیس هیأت (مندرج در نظامنامه هیأت)،

مادة سه، ویژگی‌های صاحبان نوآوری و نظریه

1-      داشتن تحصیلات یا مطالعات عالی حوزوی یا دانشگاهی

2-      برخورداری از اثر علمی و رشتة تحصیلی یا تحقیقاتی مرتبط با موضوع کرسی

3-      آشنایی و اشراف به نظریات و دیدگاه‌های مطرح در زمینة موضوع مورد بحث

4-      داشتن قدرت تجزیه و تحلیل علمی در رشتة مورد بحث.

ماده چهار، نحوة احراز صلاحیت نوآور و نظریه‌پرداز جهت برگزاری کرسی

به منظور تشخیص صلاحیت علمی صاحبان نوآوری یا نظریه و نیز قابلیت نوآوری و نظریه جهت طرح در کرسی، صاحب نوآوری یا نظریه باید ابتدا طرحنامة مخصوص [1] را تکمیل کند. پس از بررسی طرحنامه از سوی کمیته داوران و در صورت لزوم بررسی دقیق محتوای آن در نشستی متشکل از کمیته داوران و صاحب نوآوری یا نظریه، کرسی برگزار خواهد شد. شایان ذکر است، برگزاری کرسی صرفاً با امضای دو سوم اعضای کمیته داوران و تأیید دبیرخانة هیأت ممکن خواهد بود.

ماده پنج، ترکیب و نحوة تشکیل و فعالیت کمیته داوران

کمیته داوران دربارة هر نظریه به‌صورت جداگانه، به پیشنهاد دستگاه مجری و تأیید دبیرخانه هیأت، براساس شرایط زیر تشکیل خواهد شد:

الف) عضویت حداقل سه و حداکثر پنج تن از صاحب‌نظران برجسته در رشتة مربوط و برخوردار از شرایط زیر که از میان اعضا یک نفر به عنوان دبیر با رأی اکثریت انتخاب خواهد شد:

1-      داشتن تحصیلات یا مطالعات عالی دانشگاهی یا حوزوی

2-      داشتن حداقل یک اثر علمی قابل قبول در موضوع نوآوری یا نظریه

3-      برخورداری از صلاحیت‌های اخلاقی لازم و غیرذی‌نفع بودن

4-      داشتن آشنایی کافی با ضوابط و فرایند برگزاری کرسی‌ها.

ب) جلسات کمیته داوران برای بررسی موارد زیر و با حضور اکثریت اعضا تشکیل می‌گردد:

1-      بررسی و تصویب طرحنامه و تأیید صلاحیت نوآور یا نظریه‌پرداز

2-      بررسی صلاحیت نقادان نظریه

3-      تأیید صلاحیت مدیر کرسی و تعیین نحوة مدیریت علمی آن

4-      جمع‌بندی و ارزیابی نوآوری یا نظریه در زمان برگزاری کرسی

5-      امتیازدهی.

تبصرة 1: در صورت لزوم کمیته داوران، از صاحب نوآوری یا نظریه و ناقدان آن جهت ارائة توضیحات تکمیلی دربارة طرحنامه و توجیه در خصوص نحوة برگزاری کرسی، دعوت به عمل خواهد آورد.

تبصرة 2: کمیته داوران می‌تواند حین برگزاری کرسی، بدون هر گونه داوری و قضاوت، به طرح سؤالاتی از صاحب نوآوری یا نظریه مبادرت نماید.

تبصرة 3: وظیفة دبیر کمیته داوران، برگزاری نشست‌های کمیته، انجام رأی‌گیری، تهیة صورت جلسات و ابلاغ مصوبات خواهد بود.

تبصرة 4: پرداخت حقوق مادی اعضای کمیته داوران بر عهده دستگاه مجری خواهد بود.

ماده شش، نحوة برگزاری کرسی‌های نظریه‌پردازی

برنامة جلسات کرسی‌ها به شرح زیر خواهد بود:

الف - قرائت کلام‌الله مجید،

ب -خیرمقدم، اعلام برنامه و زمانبندی مباحث،

ج - دعوت از صاحب نوآوری یا نظریه و نیز کمیته داوران و ناقدان جهت قرار گرفتن در جایگاه،

د - سخنرانی صاحب نوآوری یا نظریه در سرفصل‌های زیر:

1.تعریف اصطلاحات کلیدی،

2.مسالة اصلی،

3.فرضیه،

4.مبانی،

5.دلائل،

6.تفاوت فرضیه با فرضیة رقیب،

7.شرح و تبیین نوآوری یا نظریه،

8.نتیجه‌گیری و اعلام آثار و نتایج نوآوری یا نظریه.

ه‍ - سخنرانی نقّاد اول و دوم در بخش‌های زیر:

1.تبیین روش‌شناسی نقد و منابع و مآخذ،

2.تبیین صورت مسأله،

3.تبیین نقاط قوت،

4.تبیین نقاط ضعف،

5.جمع‌بندی و نتیجه‌گیری.

و - پاسخ صاحب نوآوری یا نظریه به ناقدان براساس بخش‌های زیر:

1.اشکالات روش‌شناسی،

2.اشکالات مربوط به فهم نوآوری یا نظریه،

3.اشکالات مربوط به نقاط ضعف،

4.نتیجه‌گیری.

ز - طرح پرسش کتبی یا شفاهی از سوی حضّار،

ح - پاسخ نوآور یا نظریه‌پرداز به پرسش‌های حضّار،

ط - طرح سؤالات از سوی کمیته داوران،

ی - پاسخ صاحب نوآوری یا نظریه به سؤالات کمیته داوران،

ک - اعلام پایان جلسه از سوی مدیر کرسی.

تبصرة 1: برای ادارة کرسی مدیر توانایی از سوی دستگاه مجری ـ پس از تأیید کمیته داوران ـ به کار گرفته خواهد شد و وظیفة مدیر، تبیین و اجرای ضوابط مربوط به ماده شش این آیین‌نامه، تنظیم و نگهداری وقت و اعلام سؤالات کتبی حضّار می‌باشد.

تبصرة 2: دستگاه مجری نسبت به شناسایی و معرفی دو نقاد جهت نقد نوآوری یا نظریه در کرسی به کمیته داوران جهت تأیید، مبادرت خواهد کرد. ویژگی‌های علمی نقادان با ویژگی‌های صاحب نظریه مندرج در ماده سه این آیین‌نامه یکسان خواهد بود.

تبصرة 3: کرسی‌ها صرفاً طی دعوت رسمی و با حضور جمعی از استادان و فضلای حوزه و دانشگاه و نیز دانشجویان و طلاب مقاطع عالی بر حسب تخصص یا رشته مربوط به موضوع نظریه برگزار می‌شوند و امکان طرح سؤالات کتبی یا شفاهی حضّار منوط به ثبت‌نام قبلی است.

ماده هفت، نحوة امتیازدهی

امتیازدهی کرسی‌ها به شرح زیر صورت خواهد گرفت:

جمع امتیازاتی که حضّار طبق نمون‌برگ نظرخواهی معتبر به نظریه می‌دهند و جمع امتیازات کمیته داوران به ترتیب زیر لحاظ خواهد شد:

1- معدل امتیازات حضّار همراه با نمون‌برگ معتبر و امضا، به دبیر کمیته داوران تحویل خواهد شد و در کنار امتیاز کمیته داوران در صورتجلسه رسمی منعکس خواهد گردید.

2- جمع امتیاز کمیته داوران براساس نمون‌برگ نظرخواهی محرمانه و معتبر همراه با امضا، نمره 100 خواهد بود.

تبصرة 1: از میان حضّار تنها افرادی می‌توانند به اظهارنظر در نمون‌برگ مبادرت نمایند که از شرایط مذکور در تبصره 3 ماده شش این آیین نامه برخوردار باشند.

تبصرة 2: مجموع امتیازات از سوی کمیته داوران تأیید و در قالب صورتجلسه‌ای به امضای اکثریت اعضای کمیته مزبور خواهد رسید.

3- از مجموع 100 امتیاز، درجة نوآوری یا نظریه به شرح زیر از سوی کمیته داوران اعطا خواهد شد:

الف- 90 تا 100: عالی

ب- 70 تا 90: خوب

ج- 50 تا 70: متوسط

د- زیر 50: ضعیف

ماده هشت، نحوة تأیید و حمایت از سوی هیأت

1- پس از اعطای امتیاز از سوی کمیته داوران، دبیرخانه هیأت صرفاً برای کرسی‌های حائز رتبة عالی، خوب و متوسط، گواهی صادر می‌کند.

2-  پس از تعیین امتیاز هر کرسی، به شرح زیر از صاحب نوآوری یا نظریه حمایت به‌عمل خواهد آمد:

الف - معرفی رسمی به هیأت‌های ممیزه دانشگاه‌ها یا مؤسسات پژوهشی جهت اعطای امتیازات قانونی،

ب - معرفی رسمی به بنیاد ملی نخبگان جهت برخورداری از حمایت‌های مادی و معنوی بنیاد برابر مقررات،

ج - انتشار نتایج کرسی یا مقاله صاحب نوآوری یا نظریه در فصلنامه علمی و پایگاه اطلاع‌رسانی هیأت،

د- تقدیر در جشنواره‌ای خاص که در راستای اهداف هیأت حمایت از کرسی‌ها برگزار خواهد شد.

تبصرة 1: دبیرخانه هیأت، در صورت درخواست کتبی دستگاه مجری، برای تأمین بخشی از هزینه برگزاری کرسی مساعدت خواهد نمود.

تبصرة 2: صاحبان نوآوری و نظریه و ناقدان آنان، به‌هنگام برگزاری جلسات کرسی‌ها در بیان دیدگاه‌های خود از آزادی کامل برخوردارند و دبیرخانه هیأت و دستگاه مجری، موظف خواهند بود جهت تأمین امنیت و مصونیت قضایی آنان ـ مادام که با آیین‌نامه برگزاری کرسی‌ها منطبق باشد ـ پیگیری کنند.

تبصرة 3: دبیرخانه هیأت بر اساس ارزیابی جداگانه، از دستگاه‌های مجری که در برگزاری و مدیریت کرسی از امتیاز بالایی برخوردارشده باشند، تقدیر به عمل خواهد آورد و امتیاز مزبور را جهت ترتیب اثر به مراجع قانونی منعکس خواهد کرد.

ماده نه

این آیین‌نامه در نه ماده و ده تبصره در تاریخ 28/9/84 به تصویب هیأت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی، نقد و مناظره (هیأت امنای اتحادیه تشکل‌های قرآنی کشور) رسید

لینک خبر:

http://etghannews.ir/?siteid=2&fkeyid=&siteid=1&pageid=1411&newsview=9348