حجت‌الاسلام سید‌علی سجادی‌زاده، استاد دانشگاه علوم رضوی در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، در خصوص اهمیت مناسبت بزرگ عید غدیر اظهار کرد: در حجه‌الوداع  پیامبر اکرم(ص) جمله‌ای فرمودند و از حاضران خواستند تا به غایبان برسانند: «آنچه شما را به بهشت(سعادت و نیک بختی) هدایت کرده و از آتش جهنم دور می‌کند، امر می‌کنم و نیز آن چه شما را با آتش نزدیک کرده و از بهشت دور می‌کند، نهی می‌کنم»، این مهم‌‌ترین بخش سخنان پیامبر مکرم اسلام(ص) در روز بزرگ غدیر بود.

وی ایشان در خصوص کوچک‌ترین و تا بزرگ‌ترین مسائل مطروحه در دین اسلام در کلام پیامبر اکرم(ص) بیان کرد: پیامبر اعظم(ص) در خصوص ظرایف امور از مسواک کردن تا مضرات هوای پاییز و فواید هوای بهار برای وجود انسان تا امور مهمی همچون نماز، زکات و سفارش به حج به عنوان ارکان دین مبین اسلام دستوراتی دارند، در این میان آنچه پیامبر(ص) به آن توصیه مؤکد کرده‌اند، مسئله ولایت است.

سجادی‌زاده اضافه کرد: ایشان از نخستین روزهای رسالتش به امر ولایت و وصایت بعد از خودشان اهتمام داشتند تا آخرین مراسم رسمی عمر شریفشان در موسم وداع حج، بر منبری از جهاز شتران در یک سخنرانی مفصل به ولایت امیرالمومنین(ع) تأکید و سفارش کردند.

وی با بیان اینکه باید در رأس هرم حکومت یک شخصیت به تمام معنا قرار گیرند، ابراز کرد: ولی امر مسلمین باید فردی باشد که هم به امور دنیوی و هم اُخروی مردم و نیز روابط اجتماعی آنان با یکدیگرو با خدا اشراف کامل داشته باشند، خاصه با رعایت عدل؛ اگر بخواهیم واجبات و محرمات یک جامعه درست و در جای خودش اجرایی شود، نیازمند یک والی با تقوا، با اطلاع و امین با شرایط ویژه هستیم که با این اوصاف لزوم غدیر‌شناسی روشن می‌شود.

از آیات نماز تا اهمیت امامت

استاد دانشگاه علوم اسلامی رضوی همچنین در خصوص اهمیت واقعه غدیر اظهار کرد: از همان آغاز نزول قرآن کریم اولاً خداوند متعال تفسیر و تبیین این کتاب آسمانی را بر دوش پیامبر اکرم(ص) نهاد و در درجه دوم نیز مردم باید در آن تدبر و تفکر کنند و همان طور که در قرآن مجید در رابطه با احکام نمازهای پنج‌گانه، شرایط زکات و یا احکام ازدواج و طلاق و ... دستورات مشخصی آمده است، به تبع در خصوص بحث اوالامر و زمام‌داران نیز دستورات کلی دارد.

وی با ذکر آیه 59 سوره مبارکه النساء با مضمون «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ أَطِیعُواْ اللّهَ وَأَطِیعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِی الأَمْرِ...، اى کسانى که ایمان آورده‏‌اید خدا را اطاعت کنید و پیامبر و اولیاى امر خود را [نیز] اطاعت کنید...»، افزود: شخص پیامبر اسلام(ص) نیز  به طور روشن و مشخص در مراتب زمانی مختلف به تفسیر اولامر اشاره کردند و به طور خاص امیر المومنین علی (ع) را بعد از خودشان به عنوان ولی امر مسلمین معرفی کردند پس از ایشان نیز فرزندان ایشان را.

سجادی‌زاده با بیان اینکه در جای‌جای قرآن کریم به کرّات به موضوع اهل بیت(ع) اشاره شده است، ادامه داد: خداوند متعال در آیه 24 سوره سجده: «وَجَعَلْنَا مِنْهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنَا لَمَّا صَبَرُوا وَکَانُوا بِآیَاتِنَا یُوقِنُونَ، و چون شکیبایى کردند و به آیات ما یقین داشتند برخى از آنان را پیشوایانى قرار دادیم که به فرمان ما[مردم را] هدایت مى‏کردند» شرط امامت را دارا بودن صبر و استقامت و نیز یقین داشتن به همه آیات دانسته است.

اهل بیت(ع) و پاکی از هر گونه شک و تردید

وی ادامه داد: مطابق آیه 33 سوره احزاب مشهور به آیه تطهیر «... إنَّمَا یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَیُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیرًا، ...خدا فقط مى‏خواهد آلودگى را از شما خاندان [پیامبر] بزداید و شما را پاک و پاکیزه گرداند» ایشان از هرگونه رجس، شک و تردید مبرّا هستند، به بیان دیگر امام کسی است که به اصول و مبانی دین مسلط بوده و در صورتی که محل سوال واقع شود به صورت جامع و مانع نیاز مسلمانان را برآورده سازند.

این استاد دانشگاه عنوان کرد: از آنجایی که منظور آیه تطهیر ائمه هدی(ع) هستند و لغت رجس به تعبیر قرآنی به نوعی شک و تردید معنا می‌شود و خداوند متعال آن را از اهل بیت(ع) دور کرده است و از آنجایی که در کنار شک و تردید، جهل خانه دارد لذا این رذیله و صفات آن به مقام ولایت حضرت علی(ع) و فرزندانشان به دلیل آگاهی و وقوف همه جانبه به علوم زمانه چه برای اصحاب و چه خلفا راهی ندارد.

علی(ع)؛ مخاطب اوصاف مؤمنان و محسنان قرآن کریم

وی اظهار کرد: در بسیاری از آیات سوره مبارکه حضرت محمد(ص) و یا بخشی از یک آیات آن قول  مفسران اهل تشیع و تسنن در خصوص ولایت امام علی(ع) یاد شده است؛ به عنوان نمونه ابن عباس، از شاگردان رسول الله(ص) و از مفسران مورد قبول همه مسلمانان در این‌باره نقل ‌شده: علم حضرت علی(ع) در مقابل سایر اصحاب مثل قطره است در مقابل هفت دریا و نیز در جایی دیگر آورده است: در قرآن کریم هر بخشی که به عبارت «الذین آمنو» اشاره شده و به اوصاف مؤمنان و محسنان می‌پردازد، در رأس آن‌ها علی‌ابن ابی‌طالب(ع) قرار دارد پس هر وقت مردم برای خوبان و نیکوکاران دعا می‌کنند، منظور دعا امیرالمؤمنین است.

سجادی‌زاده از قول امام رضا(ع) روایتی در خصوص شأن ولایت امیرالمومنین(ع) تشریح کرد و گفت: مأمون از امام رضا(ع) پرسید: بزرگترین فضیلت جد شما علی(ع) چه بود؟ ایشان در جواب فرمودند: آیه مباهله، در این آیه خداوند متعال، حضرت علی(ع) را جان پیغمبر و یا به تعبیری خود پیامبر خواند؛ یکی از ادله مهم در مورد اثبات حقانیت رهبری امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب(ع)، حدیث متواتر «منزلت» است که رسول خدا(ص)، علی بن ابیطالب(ع) را نسبت به خود همانند نسبت هارون(ع) و حضرت موسی(ع) تشبیه کردند.

وی در پاسخ به این سوال که امروز چگونه می‌توانیم از مناسبت عظیم غدیر و امامت علی(ع) بیشتر بهره‌براری کنیم، اضافه کرد: مهمترین مسأله معرفت به مقام امام و ولایت اوست که در پی آن حرکت، تلاش و بهره‌برداری مناسب زندگی امروز ما مطرح می‌شود.

استاد دانشگاه علوم اسلامی رضوی ابراز کرد: در احادیث در باب عظمت غدیر این طور آمده است: اگر مردم به عظمت روز غدیر پی ببرند، روزی چند بار فرشتگان با آن‌ها مصافحه می‌کنند؛ از دیگر موارد نشانگر اهمیت ویژه مناسبت غدیر بر مبنای رویات ما آن است که همه پیامبران، اوصیای بعد از خودشان را نسبت توجه به این عید توصیه مؤکد می‌کردند.

عید غدیر روز اتمام دین و اکمال نعمت

وی با استناد به آیات قرآن کریم ادامه داد: به تعبیر نورانی قرآن، عید غدیر روز اتمام دین و اکمال نعمت است و خداوند متعال نعمات فراوان معنوی و مادی را به بشر اعطا فرموده و این روز منتها درجه اعطای نعمت محسوب می‌شود؛ همچنین دری به نام غدیر به روی انسان گشوده شده و او باید از آن عبور کند تا زمینه سعادت وی در آن کامل شود.

سجادی‌زاده با اشاره به ضایع شدن حق امامت حضرت علی(ع) پس از رسول الله(ص) و واقعه اسفناک اخیر منی افزود: همان طور که در آن زمان با کارهای ضد فرهنگی جریان‌های اسلامی و ضد اسلامی از جمله انصار و بنی امیه به مسکوت و مخدوش کردن حادثه بزرگ غدیر پرداختند، امروز چند هزار مسلمان بی‌گناه در حادثه منا قربانی شدند، اما در هیچ کدام از خبرگزاری‌های مهم دنیا خبری از انعکاس آن به چشم نمی‌خورد و آن را بسیار عادی و معمولی جلوه می‌دهند.

وی با تبیین دلایل مسکوت ماندن عید بزرگ غدیر و حق ولایت علی(ع) بعد از پیامبر(ص) ابراز کرد: برخی از کاتبان و مفسران زمان، لیاقت درک و روشنگری عمومی را نیافتند، برخی نیز مانند ابوذر که زبان گویای حق بودند، با اقدامات پلیسی و امنیتی شدید خلیفه دوم سرکوب شدند.

این استاد دانشگاه علوم اسلامی رضوی همچنین به دیگر ادله تاریخی این جریان پرداخت و افزود: در دوره خلیفه سوم نیز اکثر استان‌های مملکت را به بنی امیه واگذار کردند تا فریبکارانه از طریق جعل حدیث، ترویج منقبت‌های بی‌اساس برای افراد نامشخص به جای امیرالمومنین(ع) در جهت تحریف جریان عظیم غدیر برآمدند و همین مقدار نیز که از واقعه غدیر و امامت ایشان باقی مانده به خاطر مظلومیت و حقانیت این انوار هدایت است.

امام؛ اعلامی در تاریکی‌های جهل و غفلت

وی با ابراز تأسف از مغفول ماندن روح واقعی و پیام اصلی این جریان اصلی عنوان کرد: مطابق روایات، ائمه معصومین(ع) به مثابه منار‌ هستند که جایی بلند و نور بخش در ظلمات برای گمشدگان به نظر می‌رسد، ایشان اعلام و نشانه‌هایی برای بندگان خدا و سرزمین‌های مسلمان به شمار می‌روند، اما ضمن توجه به این ظواهر و نشانه‌ها، باید به باطن و معنای غدیر و به جایگاه ولی خدا در مهندسی دین معرفت پیدا کنیم.

سجادی‌زاده اضافه کرد: هر بار پیغمبر به معراج سفر کردند، یکی از مباحث مهم و پررنگ جریان ولایت بود و یا در جریان واقعه عاشورا در هر سخنرانی امام حسین(ع) در صحرای کربلا و نیز در روشنگری حضرت زینب(س) و امام سجاد(ع) در شام، هدف این حرکت‌ها همگی در پرتوی امام‌شناسی و ایجاد معرفت برای مردم معنا پیدا می‌کرد.

به گفته وی در زیارت مخصوص روز غدیر که توسط امام هادی(ع) انشا شده و شیخ عباس قمی در مفاتیح‌الجنان به آن اشاره کرده، به حقیقت و معرفت عید غدیر مفصل پرداخته شده است و مؤمنان حقیقی را به قرائت و دقت در آن سفارش کردند.